De Schotse cultuur & geschiedenis

Als het om cultuur en geschiedenis gaat, doet Schotland voor niemand onder. Veel beroemde bezienswaardigheden en monumenten van het land zijn duizenden jaren oud en maken tot op de dag van vandaag een blijvende indruk. Ontdek alles wat je moet weten over de Schotse cultuur en geschiedenis, en leer wat bezoekers en de lokale bevolking tot op de dag van vandaag evenzeer inspireert en fascineert.

De beste historische en culturele bezienswaardigheden in Schotland

Schotland is trots op zijn cultureel erfgoed. Ervaar een van de grootste Schotse festivals, beleef de middeleeuwen tijdens een kasteelbezoek, leer meer over onze voorvaders en ontdek historische stenen die al duizenden jaren ons landschap bepalen.

Waar staat Schotland om bekend?

Van spectaculaire landschappen en culinaire specialiteiten tot tijdloze modetrends – waar staat Schotland niet om bekend? Dit land heeft onvergetelijke avonturen, wereldberoemde sterke dranken en unieke tradities voortgebracht. Hier zijn een paar typisch Schotse dingen die je tijdens je reis tegen kunt komen.

Haggis bij Mharsanta, Glasgow
© Mharsanta

Schots-Gaelisch

Schots-Gaelisch (Gàidhlig) is een van de officiële talen van Schotland en is tot de dag van vandaag bepalend voor de kunst- en cultuurscene van het land, van muzikale invloeden en plaatsnamen tot polulaire tv-series zoals Outlander. Tegenwoordig spreken zo'n 70.000 Schotten Gaelisch.

Lees meer over het Schots-Gaelisch

Whisky

Een reis naar Schotland is niet compleet zonder onze nationale drank te proberen. Je vindt meer dan 130 actieve distilleerderijen in ons land, waarbij vele verschillende rondleidingen aanbieden. Neem een kijkje achter de schermen van het distilleerproces en proef enkele van de beste whisky's.

Proef onze whisky

Haggis

Bij een goed glas whisky hoort een stevige portie haggis. Het Schotse nationale gerecht wordt traditioneel gesproken geserveerd met knolraap (neeps) en aardappelen (tatties), en staat bij veel pubs en restaurants op het menu. Op Burns Night en St Andrews Day, de Schotse nationale feestdag, eten veel Schotten dit traditionele gerecht.

Geniet van een portie haggis

Ben Nevis, Fort William
© VisitScotland / Airborne Lens

Mooie landschappen en natuur

Als het om natuurschoon gaat, dan weet Schotland wel te imponeren. Met Ben Nevis (de hoogste berg van Schotland), twee nationale parken, Europa's eerste Dark Sky Town en 282 munro’s is dit nog maar het begin van je fascinerende ontdekkingsreis in de buitenlucht.

Laat je betoveren door de natuur in Schotland

Kilts en tartan

Kilts en tartan staan centraal in het Schotse cultuurerfgoed en dateren al uit de 3e en 4e eeuw. In Schotland vind je tal van fabrieken waar deze bekende stof wordt geproduceerd, evenals musea die de oorsprong en populariteit ervan door de jaren heen uitleggen.

Ontdek de geschiedenis achter kilts en tartan

Het National Museum of Flight, East Lothian
© VisitScotland / Kenny Lam

Waar kan ik meer te weten komen over de Schotse geschiedenis?

Schotland heeft een enorm aanbod aan musea die je nieuwsgierigheid het hele jaar door met speciale tentoonstellingen en exposities wekken. Bezoek het National Museum of Scotland in Edinburgh, waar je alles over de Schotse geschiedenis, wetenschap en popcultuur kunt ontdekken. Bekijk een collectie vliegtuigen van wereldklasse en luister naar fascinerende verhalen over de mensen die ze hebben gebouwd in het National Museum of Flight in East Lothian. Op de Shetlandeilanden in het noorden beleef je niet alleen een eilandavontuur, maar kun je ook het Shetland Museum and Archives verkennen met zijn interactieve tentoonstellingen. Of bezoek het Highland Folk Museum, het eerste openluchtmuseum van Groot-Brittannië. Hier heb je de mogelijkheid om je te verplaatsen in het leven in de Hooglanden van de 18e eeuw tot de jaren 1950.

Musea en kunstgalerijen

Als je zin hebt in cultuur, ontdek dan onze musea en kunstgalerijen in Schotland met behulp van deze handige kaart.

Bekijk de kaart met musea en kunstgalerijen

De beste bezienswaardigheden voor cultuur en geschiedenis

Elke bezienswaardigheid heeft een verhaal te vertellen. Deze culturele pareltjes moeten zeker op je lijst staan.

Aurelius’ - Roman Head Sculpture by the Antonine Wall — Beeld van een Romeins hoofd bij de Muur van Antoninus, Kirkintilloch
© VisitScotland / Kenny Lam

Voor sporen van de Schotse geschiedenis

De Muur van Antoninus, Centraal-Schotland: deze bijna 60 km lange barrière werd op bevel van keizer Antoninus Pius gebouwd en was eens de meest noordelijke grens van het Romeinse Rijk totdat het werd verlaten in 160 na Chr. Nu staat het op de Werelderfgoedlijst van UNESCO, en vormt het een belangrijk onderdeel van de Romeinse militaire architectuur en grensverdediging. Je vindt er tal van sculpturen met een Romeins thema en interactieve tentoonstellingen waar het hele gezin van kan genieten.

Voor mythen en legendes

Crathes Castle, Aberdeenshire: het verhaal gaat dat je ’s nachts allerlei vreemde geluiden kunt horen in Crathes Castle. De oorzaak? Een 16e-eeuwse geest, bekend als ‘de groene dame’, die verschijnt in een groene mist en al vaak naast de open haard is gezien met een baby in haar armen. Men denkt dat ze de dienstmeid was van de familie Burnett, wiens stoffelijke resten in de 19e eeuw tijdens renovatiewerkzaamheden zijn gevonden.

Ontdek Schotse mythen en legenden

“

Wiat je dat Harris Tweed de enige stof ter wereld is die wordt beschermd door een speciale wet en een wettelijk orgaan, de Harris Tweed Authority?

Voor Schotse clans en veldslagen

Het Slagveld van Culloden, Schotse Hooglanden: deze plek speelt een centrale rol in de Schotse geschiedenis van de 18e eeuw. Na aanvankelijke successen eindigde hier de Jakobitische Opstand van 1745 met de nederlaag van het leger van Bonnie Prince Charlie. In april 1746 vond bij Culloden, vlakbij Inverness, de laatste veldslag plaats tegen de hertog van Cumberland en zijn leger. Het was de laatste grote veldslag op het Britse vasteland en kostte aan 1600 mannen het leven, waaronder 1500 Jakobieten.

Voor het textielerfgoed

De Harris Tweed Trail, Lewis & Harris, Buiten-Hebriden: naast tartan is Harris Tweed waarschijnlijk de meest bekende stof van Schotland. Lange tijd was tweed vooral bekend op de Buiten-Hebriden, waar de stof tot op de dag van vandaag met de hand wordt geweven. In de 19e eeuw werd tweed ook buiten deze eilanden steeds bekender. Tegenwoordig wordt Harris Tweed gebruikt in kleding en accessoires. De Harris Tweed Story Room biedt rondleidingen aan die de geschiedenis van de stof vertellen, vanaf het eerste begin tot aan nu. Ook kun je wevers aan het werk zien.

5 weetjes over de cultuur en geschiedenis van Schotland

Schotland zit boordevol interessante weetjes en verhalen – misschien zitten er zelfs wel een paar tussen die je zullen verrassen. Bereid je voor om je kennis over het allerbeste van de Schotse cultuur en geschiedenis bij te spijkeren.

De eenhoorn bij Abbot House, Dunfermline

Wat is het nationale dier van Schotland?

De eenhoorn, ja, dat hoor je goed! Dit mythische dier is al eeuwenlang verbonden met Schotland. De eenhoorn, die voor het eerst in de 12e eeuw door Willem I op het Schotse koninklijke wapen werd gebruikt, staat in de Keltische mythologie symbool voor zuiverheid en onschuld, maar ook voor mannelijkheid en macht.

Hoewel de eenhoorn een mythologisch wezen is, maken zijn krachtige eigenschappen hem tot de perfecte keuze als nationaal dier van Schotland. Toen Schotland en Engeland in 1603 onder het bewind van James VI van Schotland werden verenigd, stonden er op het Schotse koninklijke wapen twee eenhoorns die een schild ondersteunden. De eenhoorn aan de linkerkant van het schild werd door een leeuw, het nationale dier van Engeland, vervangen om aan te geven dat de landen verenigd waren. Tegenwoordig zie je eenhoorns bij beroemde bezienswaardigheden, zoals St Giles’ Cathedral in Edinburgh en Delgatie Castle, een van de oudste en meest historische kastelen van Schotland.

Wat is de nationale bloem van Schotland?

De nationale bloem van Schotland is de distel. Hoe deze paarse bloem een symbool van Schotland werd blijft een raadsel. Het verhaal gaat dat een slapende groep Schotse krijgers werden gered van een hinderlaag door een binnenvallend Noors leger, toen een van de vijanden op de stekelige plant stapte. Zijn kreet maakte de krijgers wakker, die vervolgens de indringers versloegen en de distel als hun nationale symbool adopteerden. Als je Schotland bezoekt, dan zie je de distel in veel van onze tuinen, parken en op het platteland.

Hoe heet de vlag van Schotland?

De vlag van Schotland heet de Saltire en is naar het schijnt de oudste vlag in Europa. De Saltire is gemakkelijk te herkennen aan de blauwe ondergrond en witte diagonale kruis. Je ziet het bij internationale evenementen, festivals en sportevenementen, en op kerk- en overheidsgebouwen.

Heeft Schotland een beschermheilige?

Ja, Sint-Andreas werd de beschermheilige van Schotland kort nadat het land onafhankelijk werd van Engeland in 1320 (Verklaring van Arbroath) en kreeg die status binnen de kerk om bescherming te krijgen tegen de pogingen van Engelse koningen om de Schotten te veroveren. Volgens de legende nam de Pictische koning, Angus mac Fergus, in de negende eeuw Sint-Andreas als beschermheilige aan, na de Slag bij Athelstaneford in 832 na Christus. Hierbij viel een leger van Picten en Schotten onder leiding van koning Angus de Lothians binnen, die toen nog tot Northumbria behoorden. De koning beloofde dat als hij met de hulp van Sint-Andreas zou winnen, hij hem tot beschermheilige van Schotland zou maken nadat hij het kruis van Sint-Andreas aan de hemel had zien verschijnen. De rest is, zoals ze zeggen, geschiedenis.

Ontdek meer over onze beschermheilige in de stad die naar hem vernoemd is

“

Wist je dat Britse gebarentaal in 2015 een officiële taal werd in Schotland?

Welke talen worden er gesproken in Schotland?

Er worden vier talen gesproken in Schotland: Engels, het Schots, Schots-Gaelisch, en Britse gebarentaal, die alle hebben bijgedragen aan onze rijke en levendige cultuur. Schots-Gaelisch wordt vooral gesproken in de gemeenschappen in de Hooglanden en de eilanden, en je komt het tegen op verkeersborden en plaatsnamen als je naar het noorden van het land reist. In de Laaglanden van Schotland werd het Schots de gangbare taal en wordt nu officieel erkend door de Britse regering als regionale taal. Het wordt vaak onderverdeeld in vier hoofddialecten:

Eiland-Schots: wordt gesproken op de eilanden van Orkney en Shetland en is sterk beïnvloed door Scandinavische landen.
Noord-Schots: wordt vooral gesproken in het noordoosten van het land, bijvoorbeeld in de stad Aberdeen.
Centraal-Schots: het meest gesproken dialect dat wordt gesproken in gebieden in de centrale regio, zoals Edinburgh en Glasgow.
Zuid-Schots: dit dialect wordt vooral gesproken in de Schotse Laaglanden, bijvoorbeeld in de Scottish Borders.

Ontdek alle talen van Schotland

Schotse woorden en uitdrukkingen

Leer de lokale taal en probeer eens wat nieuwe Schotse uitdrukkingen uit.

18 Schotse woorden & hun betekenis

3 bekende Schotten en hun geschiedenis

Wat hebben de Schotten voor ons gedaan? Best wel veel, eigenlijk. Ontdek meer over de Schotten die de geschiedenis, architectuur en literatuur van Schotland gevormd hebben.

Het Mary Queen of Scots' Visitor Centre, Jedburgh

Maria Stuart (1542-1587)

Maria Stuart is een van de grote mysteries uit de Schotse geschiedenis. Ze werd geboren als dochter van koning Jacobus V in Linlithgow Palace in Schotland. Haar vader stierf slechts zes dagen na haar geboorte en zo werd ze koningin van Schotland. Vanwege politieke en religieuze onrust groeide Maria op in Frankrijk. In 1561 keerde ze als 18-jarige weduwe terug naar Schotland en regeerde ze als koningin, totdat ze afstand deed van de troon ten gunste van haar éénjarige zoon, de latere koning Jacobus VI van Schotland en I van Engeland. Haar leven stond in het teken van een conflict met de Engelse koningin Elizabeth I, omdat zowel Elizabeth als Maria aanspraak maakten op de Engelse troon. In 1587 werd ze wegens hoogverraad geëxecuteerd. Haar leven diende als inspiratiebron voor talrijke schrijvers, componisten en filmmakers, recentelijk nog voor de film Mary Stuart, Queen of Scots (2018).

Kom in het Mary Queen of Scots Visitor Centre in Jedburgh meer te weten over het tragische leven van deze Schotse koningin

Robert Burns (1759-1796)

Elk jaar op 25 januari vieren de Schotten het leven en de nalatenschap van Robert Burns, de nationale dichter van Schotland, meestal met een zogenaamd 'Burns Supper'. Daarbij worden traditioneel haggis, knolraap en aardappelpuree geserveerd, vergezeld van whisky en het voordragen van klassieke gedichten, waaronder 'Address to a Haggis'. Van traditionele ballades en romantische liedjes tot humoristische satires en provocerende gedichten, Robert Burns componeerde enkele van de meest herkenbare zinnen in poëzie en liedteksten ter wereld.

Ontdek het levensverhaal van de nationale dichter van Schotland

De muziekkamer in House for An Art Lover, Glasgow
© VisitScotland / Kenny Lam

Charles Rennie Mackintosh (1868-1928)

Charles Rennie Mackintosh is de meest gevierde Schotse architect en ontwerper van de 20e eeuw en zijn werk wordt tot op de dag van vandaag over de hele wereld gewaardeerd. Hij werd geboren in Glasgow en toonde al vroeg talent voor tekenen en ontwerpen. Charles Rennie Mackintosh was ervan overtuigd dat de architect verantwoordelijk was voor elk detail, en dat zie je ook terug in het interieur van zijn gebouwen, die net als de buitenkant gekenmerkt worden door de moderne art nouveau. Tot op de dag van vandaag staat Mackintosh bekend om zijn rozenmotief, stoelen met hoge rugleuningen en een decoratief versierd lettertype. Hij werkte ook samen met zijn vrouw Margaret MacDonald en haar ontwerpen zijn tot op de dag van vandaag vaak naast die van haar man te zien. Geniet van afternoon tea in The Mackintosh Tearooms of bezoek House for An Art Lover, waar je zijn typisch kenmerkende architectuur kunt bewonderen.

Ontdek nog meer prachtige gebouwen in Glasgow